บาไฮนาบาโต (Bahay na bato) บ้านแห่งหิน
บาไฮ (Bahay) = บ้าน นา (Na) = แห่ง บาโต (Bato) = หิน - บาไฮนาบาโต (Bahay na bato) จึงแปลตามตัวในภาษาตากาล็อกว่า "บ้านแห่งหิน" (ภาพตัวอย่างบาไฮนาบาโต Rizal Shrine จังหวัดลากูนา (Laguna - ตัว G ให้ออกเสียง กฺ สั่นด้วย) - บาไฮนาบาโต พัฒนามาจากบ้านท้องถิ่นคือ อย่าง บาไฮ กูโบ (Bahay kubo) ซึ่งกุโบ ภาษาตากาล็อกแปลว่า กระท่อม ซึ่งต่อมาในสมัยอาณานิคมสหรับอเมริกา บาไฮ กูโบ ถูกเรียกชื่อใหม่ว่า นิป้า ฮัท ซึ่ง Nipa แปลว่า ต้นจาก จึงอาจแปลตามตัวจากภาษาอังกฤาได้ว่า กระท่อมจาก - การสร้างบ้านแบบแบบบาไฮ กูโบ ถูกออกแบบเพื่อสอดคล้องกับสภาพอากาศร้อน การระบายอากาศ พายุฝนและแผ่นดินไหวในอาเซียน (ภาพตัวอย่างบาไฮ กูโบ ที่ เทศบาลมักดาเลนา จังหวัดลากูนา) - บาไฮนาบาโต ได้รับอิทธิพลการสร้างจากสเปนและพ่อค้าชาวจีน และได้รับอิทธิพลอเมริกันในสมัยอาณานิคมอเมริกา เช่นการสร้างด้วยคอนกรีต - บาไฮนาบาโต ได้รับความนิยมในหมู่ชนชั้นกลางและชนชั้นสูงในสมัยอาณานิคม - โดยยุคทองของสถาปัตยกรรมนี้คือสมัยคริสต์ศตวรรษที่ 19 เมื่อบรรดาเศรษฐีสร้างบ้านเหล่านี้ทั่วทั้งหมู่เกาะ - อาคารเหล่านี้เริ่มเสื่อมความนิยมในช่วงหลังสงคราม...